ციტატები, მოკლე გამონათქვამები

უახლესი

არ გაყვეთ ცოლად ნარკომანს და ლუდომანს! / რჩევა გასათხოვარ გოგოებს

ლუდომანს და ნარკოდამოკიდებულს, რაც არ უნდა კარგი ტიპი იყოს, არ გაყვეთ, გაიმწარებთ მთელ ცხოვრებას.

მე დამჭირდა მაგ საკითხის კვლევა, როცა ერთ-ერთმა ახლობელმა მე მომპარა რაღაცა, იცით პირველი შოკი რა იყო? მე როგორ უნდა გამიკეთო ესთქო. მაშინ ჩავიხედე სერიოზულად მაგ საკითხებში სპეციალისტებთან. მითხრეს, რომ დაივიწყე ახლობელი, როცა მას მოთხოვნილება აქვს ცოლსაც ყიდის, შვილსაც ყიდის. მერე რომ მივყევი, ოჯახიდან გააქვს ტიპს და ყიდის, ანუ საკუთარ ბავშვს, რომ რაღაც მოპარო და გაყიდო, იმდენად დამოკიდებული ტიპია.

აზარტული თამაშებიც ანალოგიურია, შეიძლება შენ დაიწყო მოგების სურვილით, მაგრამ იქ გაქვს ზუსტად ის ბიოქიმიური ცვლილების მოთხოვნილება რაც აზარტს მოყვება. მე სიტყვით შემიძლია თქვენი ბიოქიმია ვცვალო, აგერ, რომ ვუთხრა რაღაც ძალიან კარგი და გავახარო, გამოიყოფა დოპამინი, ნახე სიტყვით ვუთხარი და ჩავერიე ბიოქიმიაში და თუ გავახარე აქეთა მხარე საერთოდ ენდორფინები გამოიყოფა დიდი რაოდენობით, ანუ ჩვენ ურთიერობის დროს შეგვიძლია ერთმანეთის ბიოქიმია ვცვალოთ, ხელი არ დამიკარებია. კორტიზოლი გვინდა გამოვყო თქვენგან, სტრესში უნდა ჩაგაგდოთ.

ესეიგი რა ხდება, ის ქცევა რაც აზარტულია, გამოიმუშავებს იმ ნივთიერებებს და ამ ნივთიერებების მიმართ რჩება მოთხოვნილება, იმიტომ რომ ლუდუმანისთვის მნიშვნელობა არ აქვს რამდენი გინდა მოიგოს, ანუ ორი მილიარდი რომც მოიგოს მაინც თამაშობს, იმისთვის მოგება არ არის, ანუ ფინანსური ინტერესი არ არის, იმისთვის არის ის განცდები განმეორდეს.

ზურაბ მხეიძე
არ გაყვეთ ცოლად ნარკომანს და ლუდომანს! / რჩევა

ცხოვრება გექნება ისეთი, როგორი ურთიერთობებიც გექნება

ადამიანი სოციალური არსებაა, ერთ-ერთი სოციალური მდგენელია და უმნიშვნელოვანესია ურთიერთობები, ჩასახვის მომენტიდან ურთიერთობაშია სამყაროსთან, დედის მეშვეობით დედასთან, როგორც კი იბადება იწყება ურთიერთობები და მთელი ცხოვრება ადამიანს, მარტოც რომ იყოს, მაინც არის ურთიერთობაში საკუთარ თავთან, ხილულ ან უხილავ სამყაროსთან, ეს ძალიან მნიშვნელოვანია და აქედან გამომდინარე მოდით ვთქვათ რა არის ეს ურთიერთობები, შემდგომში, რომ ჩავშალოთ ეს თემა, როგორც ოჯახური, ისე სამსახურში, ისე წყვილის, რამდენსაც მოვასწრებთ და რამდენსაც შევძლებთ.

დავამატებდი, მნიშვნელოვანი არა, უბრალოდ მთელი ცხოვრება არის ურთიერთობები, იმიტომ, რომ ურთიერთობების გარეშე არ არსებობს ცხოვრება, ოღნდ ყველა იმის გათვალისწინებით რაც ჩამოთვალე, მარტოც, რომ ხარ ურთიერთობებში ხარ საკუთარ თავთან. ასე, რომ სოციალურობა კი არა, არსი და ცხოვრების მთელი შემადგენელი ნაწილი, დაწყებული დაბადებიდან სიკვდილამდე, ურთიერთობებშია ადამიანი. აქედან ასე დგება საკითხი, რომ ამ ურთიერთობებში თუ ვერკვევი და გავერკვევით, რეალურად ცხოვრებაშიც გავერკვევით. თუ ურთიერთობები შეგვიძლია და ამაში კარგები ვართ, კარგში ვგულისხმობ შეგვიძლია და ვიცით რა როგორ ხდება, ცხობრებაც ისე ეწყობა როგორც დაგეგმავ. თუ რაღაც არ გამოზდის ადამიანს ცხოვრებაში, სადღაც ურთიერთობაში უშვებს შეცდომას, ან გარეთ ურთიერთობებში, ან საკუთარ თავთან ურთიერთობაში, ამიტომ მთავარი და მნიშვნელოვანი კი არა, ერთადერთი და გადამწყვეტია, ცხოვრება გექნება ისეთი რა ურთიერთობებიც გექნება.

ზურაბ მხეიძე
ცხოვრება გექნება ისეთი, როგორი ურთიერთობებიც

არ გაბედო წინამძღვრობა, თუ ...

მოსემ პირველი 40 წლის განმავლობაში ინტელექტუალური ცოდნის ზენიტს მიაღწია. ეგვიპტური მისტერიები, შემდეგ იდეამური მისტერიები, იუდაურს ისედაც ეცნობოდა, (მაშინ იუდაური არ იყო, მაგრამ თავისი ხალხის რაც იყო).

საკმაოდ დიდი ინტელექტის მფლობელია, ძალიან დიდი პოლიტიკური ძალაუფლების მფლობელია, მოკლედ მართლა გამორჩეულია. და აი ეს კაცი იწყებს თავის ხალხთან გასვლას, ანუ რაღაცა მოძრაობა უნდა დაიწყოს, ეროვნულ განმანთავისუფლებელი. ამ დიდი ინტელექტის და ძალაუფლების პატრონმა.

მეორე 40 წლის განმავლობაში, მოსე არის უდაბნოში. უდაბნო ნიშნავს იმას, რომ, აი გრიგოლ ხანცთელთანაც რომ გვაქვს: ჯირკუალსა განაგდებდა, ხოლო კეთილსა შეიწყნარებდაო. ანუ ხდება მისი ინტელექტუალური გამოცდილების დაწმენდა და სულიერ გამოცდილებაში, აი ამ პრიზმაში გატარება, რაც იცი შეიძლება ყველარი კარგი არ იყოს. კი უნდა იცოდე მაგრამ, რა არის სიკარგე და სიცუდე ამაში.

მეორე 40 წლის განმავლობაში მოსე იწმინდება, იწმინდება სულიერად და 80 წლის მოსეში გვყავს, საოცარი პერსონა. ინტელექტუალურად და სულიერად მაღალ საფეხურზე მდგარი ადამიანი. გრიგოლ ნიოსელი ამბობს, აი ამის მერე იწყებს მოღვაწეობას.

კაცმა, რომელმაც ორი თანამემამულე ვერ შეარიგა, ორ მილიონამდე მასის ხელმძღვანელი გახდა. რატომ? ორივე საფეხური გაიარა. და გრიგოლ ნოსელი რას ამბობს? - არ გაბედო წინამძღვრობა, სანამ ორივე საფეხურს არ გაივლი, არ გაბედო წინამძღვრობა.

მე ჩემს სტუდენტებს ვუბედავ, სხვას ვერ გავუბედავ და ვეუბნები: ჩვენი ტრაგედია ხშირად არის იმასში, რომ ამ ორიდან ან არცერთი ან ერთია ხოლმე.

გიორგი გვასალია
არ გაბედო წინამძღვრობა, თუ ...

თუ გინდა რომ ყველას მოსწონდე

სხვა ადამიანს, შენს კოლეგას, ნაცნობს შეუძლია თუ არა თავისი სადარდელი, თავისი საქმე გადმოგაბაროს შენ, ისე, რომ დაზარალდეს ის რაც შენ გინდა. ანუ ძლიერი ადამიანების ამის საშუალება არავის არ აძლევენ და არ უჭირთ არას თქმა. ანუ გასაღები, რომ თქვენ არ გამოგივიდეთ ისეთი ცხოვრება რომელიც არ მოგწონთ არის არას თქმაში. რაღაცაზე დიახს იტყვით, მაგრამ ბევრ რამეზე უნდა თქვათ არა. წამომყვები შაბათს სადღაც, იმაში მივდივარ და ა.შ. არ არის ეგეთი მნიშვნელოვანი, არა ვერ წამოგყვები, უნდა დავისვენო, სამუშაო მაქვს, საკითხავი მაქვს, ბავშვებთან მაქვს დრო გასატარებელი და ა.შ.

ანუ თქვენ ვერაფრით ვერ მართავთ თქვენ პრიორიტეტებს თუ არას თქმა არ შეგეძლებათ, ამაზე ცალკე ვიდეოც გვაქვს, ესეიგი პროდუქტიული ხალხის ერთ-ერთი მთავარი უნარი არის უარის თქმა რაღაცეებზე. ამიტომ დაბალპრიორიტეტულებზე უარს ამბობს ეს ხალხი და არ დარდობს ეს ყველას მოეწონება თუ არა, იმიტომ, რომ თქვენ ვერ იქნებით პრიორიტეტული. სტივ ჯობს დაგვიბარა, რომ თუ გინდა, ყველას მოსწონდე ნაყინის გამყიდველი გახდიო და ლიდერიო. თქვენ თუ გაქვთ გეგმა იყოთ ძალიან პროდუქტიული, ძალიან წარმატებული, პუბლიკაზე არ უნდა იმუშაოთ, უნდა იმუშაოთ იმაზე რაც მართლა მნიშვნელოვანია.

ამიტომ ყველას კარგად ყოფნა თქვენი მოვალეობა არ არის, თქვენ ჩაგბარდათ თქვენი თავი. თქვენი თავი და ახლობლები არის თქვენი მოვალეობა. ამიტომ შეეცადეთ, რომ უარი თქვათ არასაჭირო, ასე ვთქვათ დამატებით ვალდებულებებზე და მთელი თქვენი დრო და ენერგია დააკონცენტრიროთ იმაზე რაც სტრატეგიულია, რაც არის მნიშვნელოვანი.

ალექსანდრე ჯეჯელავა
თუ გინდა რომ ყველას მოსწონდე

სიმდიდრეზე დაფუძნებული ბედნიერება

ორ უკიდურესობას წავაწყდი, ერთი უკიდურესობა, რომელიც ამბობს, რომ ქრისტიანობა დევნის და ეწინააღმდეგება მატერიალურ სიმდიდრეს და მეორე უკიდურესობა, რომელსაც მხოლოდ ამაში აქვს მოაზრებული რაღაცა მოღვაწეობის შესაძლებლობები. არც ერთია მართებული და არც მეორე.

მაცხოვარი პირდაპირ გვეუბნება, რომ მდიდართან დაკავშირებით ბევრი პრობლემაა, მაგრამ არა გადაულახავი. ეს ძალიან მნიშვნელოვანი დეტალია, ვინაიდან სიმდიდრე არ არის ის რაც მე ხელს მიშლის, სიმდიდრეს აქვს რაღაცა საცეცი, რომელიც თუ შემოვიდე, აი ამის შემდეგ მიშლის. კლიმენტი ალექსანდრიელი განსაკუთრებულ სიტყვასაც ამბობს ამასთან დაკავშირებით.

სიმდიდრეს უწინარეს ყოვლისა რა მოაქვს? მატერიალურ სიუხვეს რა მოაქვს? მოაქვს განცდა იმისა, რომ პატივისცემა, დიდებისმოყვარეობა, სხვისაგანაც და საკუთარი წიაღიასაგანაც. აი როდესაც სიმდიდრე ხდება მიმზიდველი, მერე მიმღებელი ამის ყველაფრისა, ეს ყველაფერი გულისხმობს იმას, რომ შენ სიმდიდრეზე დააფუძნე შენი ბედნიერება.

მაგრამ თუ სიმდიდრე შენს თავმდაბლობას არ ეხება, თუ სიმდიდრე შენს მოვალეობათა წყობას, შენს შრომისმოყვარეობას არ ეხება, მაშინ სად არის ეს ნათქვამი, რომ სიმდიდრე ქრისტიანობისთვის მიუღებელია.

საკრძალია, ვინაიდან მდიდარს უფრო მეტი პასუხისმგებლობა და მეტი სულიერი ძალები სჭირდება, რომ უფრო მეტი ცდუნებები გადალახოს და როდესაც საუბრობს ბედნიერებაზე ბიბლია, სიმდიდრეს არ აქცევს სწორედ ყურადღებას. არა, სიმდიდრე კი არ არის პრობლემა, სიმდიდრეზე რომ ვერ ამაღლდები და სიმდიდრეში რომ ბედნიერებას დაინახავ, აი ეს არის პრობლემა.

გიორგი გვასალია
სიმდიდრეზე დაფუძნებული ბედნიერება

საიდან მოდის ბედნიერება?

ჩვენ, არის ხოლმე, რომ რაღაცის ქონება გვგონია განსაზღვრავს ბედნიერებას. ნუ ესეა ხოლმე თავში, მაგალითად თუ მყავს მერსედესი ესეიგი მაგარი ტიპი ვარ, სტატი მაქვს, მაგარი საათი მიკეთია, ნომერი მიწერია 001 BOSS გადმოვდივარ მანქანიდან, ხომ ხედავთ რა მაგარი ვარ.

რეალურად ესე არ არის, შიდა კომუნიკაცია როგორიც გაქვს, იქიდან არის ბედნიერება. ამის მაგალითად, თქვენთვის, რომ გასაგები იყოს რას ვლაპარაკობ, ესეთი ფილმი ავიღოთ, რომ არ იფიქროთ ქართული ვარიანტია, “ტკბილი” ნოემბერი, რომელიც ალბათ ნანახი გაქვთ ბევრს, დღეში შვიდჯერ გადიოდა ტელევიზორში.

კიანუ რივზი არის პერსონაჟი, რომელიც მუშაობს გაყიდვების დეპარტამენტში, მერსედესი ყავს, კარგი მანქანა, კარგი ხელფასი აქეთ. აქეთ ვინ გვყავს? გოგო რომელსაც არც ხელფასი აქვს მაგარი, არც მანქანა ყავს და და პლიუს იცის, რომ ორ თვეში კვდება, და რომელი ცხოვრობს? ეს თუ ეს? ამის ცხოვრებაა მკვდარი, ამ ჩვენი მერსედესიანის, იმიტომ, რომ გაგებაში არ არის რა სილამაზეა ცხოვრებაში. ამ გოგოს სიყვარულიც შეუძლია, მეგობრებიც ყავს, ყველაფერი ყავს, გოგომ რომელმაც იცის, რომ ორ თვეში მოკვდება. ამას ფული აქვს, ყველაფერი აქვს, მაგრამ რეალურად.... და რეჟისორს კარგად აქვს ეგ მომენტი გაკრიტიკებული, რამხელა თანხას უხდიან სოსისების რეკლამაში კომპანიები და ეს გონია მას ცხოვრების აზრი, მარკეტინგის დეპარტამენტში აი ამ რაღაცეების წერა. როცა იმ გოგოსთვის ურთიერთობები და სიყვარულია აზრი. ნუ გასაგებია, რომ ბიჭს, რომ შეუყვარდება მერე მიხვდება, რომ მარკეტინგი სისულელე იყო.

ამიტომ როგორც განაწყობთ თავს, ისე ხართ, პირდაპირ თქვენ ხართ ავტორები.

ზურაბ მხეიძე
საიდან მოდის ბედნიერება?

ყურში ჩაჩურჩულება

აი ესე მოვიდა ჩემთან, დაიხარა, ხელი დამადო და ყურში მიჩურჩულა, ხმამაღლა კი არ მითხრა, მიჩურჩულა. მე ავდექი და ეს მეთოდი დავხვეწე. ექსპერიმენტულ სკოლაში იქნები თუ სხვაგან, ეს მეთოდი მთელ მსოფლიოში დადის უკვე. ყურში ჩარჩულება.

არ უნდა ბავშვს აბა, ვინ ვინ, აბა ჩქარა, ჩქარა, ძლივს მოვიგონე რაღაც ამოცანე, მინდა, რომ ყველამ თავის განვითარების რაღაც იპოვოს, ყველამ წაიბორძიკოს ამ ამოცანაზე, თორემ ისე ვერ წავა წინ, ვიძახი ვინ ვინ და ერთი ადგა და გადაწყვიტა ეს ამოცანა და სხვებისთვის დაიკარგა ეს ყველაფერი, მაგრამ მე კი მინდა, რომ ამ ამოცანამ ყველა გაზარდოს, ამიტომ ამასთან მივალ და ჩავიჩურჩულებ, ამან მართალი მითხრა, სწორად გადაწყვიტა, ეს ძაან ჭკვიანია, მაგრამ მე როგორ უნდა გავაკეთ, რომ გავუძნელო ამოცანა, ყურში ვუჩურჩულებ, არა კაცო, ეგრე არა, დავაეჭვე... მაშ მეორედ უნდა შევიდეს ამოცანაში, ახლიდან ამოხსნას, რომ დარწმუნდეს მართალია, რწმენა გაუჩნდა. ამ დროს მე თან ხელითაც შევეხე, ახლოს მივედი, იმასაც მოუნდა ჩემი კოსტუმისთვის ხელის ხლება. ერთი ბონდო მყავდა, ჩამიხუტებდა ხოლმე, აღარ მიშვებდა... გამიშვი ბონდო ვეუბნები, მაშინ ხშირ-ხშირად მოდი ჩემთან და გაგიშვებო. აი ესე ჩუმად ჩამოვივლი, ეს ერთ ამოცანა კიდე დგას და ყველას ემსახურება, ყველას. ეს წამოხტება და დამდევს, მასწავლებელო მე ხომ სწორად გავაკეთე ეგ ამოცანა, როგორ შენ, მე როგორ გითხრა, ამ დროს განიშნებ, რა თქმა უნდა შენ სწორი ხარ შვილო, ეს როგორ მოხდა და გარბის მერე სახლში, დედაა, მასწავლებელს გავუსწორე მე, გამგიგეთ, აი ეს არის მოტივაცია და ამას, რომ საშინაო დავალებას მივცემ, ამ ურთიერთობის გამო ის გააკეთებს.

შალვა ამონაშვილი
ყურში ჩაჩურჩულება

სად არის ღმერთის სამეფო?

ყველაფერი გამოითქმევა ენაში, ბუბენრივ ენაში, და არაბუნებრივი რაღაცეებიც გამოითქმევა ბუნებრივ ენაში, მაგალითად რელიგიურ ენაში გვეუბნებიან, ღმერთის სამეფო ან სხვა ცხოვრება, და ჩვენ ამას ვიგებთ პირდაპირი მნიშვნელობით.

ყველა სიტყვა სასრულოა, სიტყვა გვესმის და ვუდებთ ამ სიტყვას კონკრეტულ რეფერენს. სიტყვა - სამყარო მაგალითად, სამეფო... არის ნახმარი. სამყარო არა ჩვენი არამედ სხვა სამყარო, ანუ თითქმის გეოგრაფიული გაგებაა, სამყარო აქ არის გეოგრაფიულად და სადღც იმ სამყაროს მიღმა, ამ მაღლა ან დაბლა მდებარეობს სხვა ცხოვრება, სხვა სამყარო და ასე შემდეგ.

ეს არის უკვე დარღვევა იმ შინაგანი კანონებისა, რომლის მიხედვითაც არის აგებული სიტყვა: ღმერთის სამყარო ან სამეფო, ან სხვა ცხოვრება და ა.შ. იქ არ იგულისხმება არანაირი გეოგრაფიული ან ქრონოლოგიური განლაგება.

ბიბლიაში, მერე სახარებაშიც მეორდება და არის გაფრთხილება. მოდის ტექსტები სადაც აღიწერება რა ხდება, ღმერთი რას ამბობ, რა ხდება იმ ცხოვრებაში და რა ხდება მიწიერ ჩვენს არსებობაში, მაგრამ ყოველთვის, რამდენიმე პასაჟის შემდეგ გაფრთხილებაა.

ეს ხომ არსად არ არის სხვაგან, არ არის ცაში, ღმერთის სამეფო თქვენშია, მაგრამ ამ გაფრთხილებას არავინ არ აქცევს ყურადღებას, იმიტომ რომ კონკრეტულ ენას აქვს თავისი ინერცია და ჩვენ ამას მივყვებით და ჩვენი ბუნებრივი ასოციაციები, აზროვნებითი ჩვევები, ზნეობრივი ჩვევეი ისეთია, რომ ჩვენ ყველაფერს ხორციელად ვხედავთ, კონკრეტულ მნიშვნელობას ვაძლევთ იმ განყენებულ ჭეშმარიტებას, რომელიც იმსხვრევა, ინგრევა თუ ჩვენ მივეცით მას მხოლოდ მატერიალური, საგნობრივი მნიშვნელობა.

მერაბ მამარდაშვილი
სად არის ღმერთის სამეფო?

თითქოს რაღაცა გაუფერულდა

პირდაპირ მინდა დავიწყო მაგალითებით. სამი გამონათქვამით მენეჯმენტიდან.
1. იშა გადისეზმა თქვა: თუნდაც ერთ ადგილზე ირბინო, მაინც გაივლი დასაწყისს, განვითარებას და დასასრულს.
2. აბრაამ მასლომ თქვა: ყველა მენეჯერის კარგი ვარჯიში, არის საკუთარი თავის ჩარჩოდან გამოყვანა და სხვისი ჩასმა.
3. ვორენ ბაფეტმა თქვა: ნებისმიერ სიმაღლეზე ფრენისას მზად უნდა იყო დასაშვებად.
ეს გამონათქვამები,როგორ ფიქრობთ მენეჯმენტშია აქტუალური, თუ ამ კუთხით რომ შევხედოთ შეიძლება დავასკვნათ, რომ რაღაცა ცხოვრებისეული ანდაზებიცაა.

თვალებში გატყობთ, რომ მეთანხმებით. დიდი მადლობა, ექსპერიმენტმა წარმატებით ჩაიარა. რა რეაქცია გექნებოდათ თუ მე გეტყოდით, რომ ეს გამონათქვამ,ები არ ეკუთნის არც იშა გადიზეს, არც აბრაამ მასლოს და არც ვორენ ბაფეტს? არამედ ეკუთვნის ჩვეულებრივ ჩვენს თანამედროვე ქართველებს. პირველი ეკუთნის აჩიკო ჩანგსელიანს, მეორე ეკუთვნის ნათია ფარცხალაძეს და მესამე ეკუთვნის მირიან სარიშვილს. ეხლა თითქოს რაღაცა გაუფერულდა ეს გამონათქვამები ხო?

ქალბატონებო და ბატონებო - ტვინის ხაფანგი. ნომერი 14. არ მინდა ვილაპარაკო პირველ 13 ხაფანგზე, ბაზერმანის თეორიაზე და ა.შ. არც იმაზე მინდა ვილაპარაკო,თუ როგორმა შექმნილმა გარემომ განაპირობა, რომ ანდაზის თქმა შევძელით. მოდი ვილაპარაკოთ ტვინის ხაფანგ ნომერ 14. რომლის შინაარსიც ვხვდებით ალბათ ამ პატარა სავარჯიშოდან არის შემდეგი: როცა გვესმის უცხოური ავტორი, უცხოური ბიზნესპრაქტიკა, უცხოური კომპანია,უცხოური კონცეფცია, ვამბობთ, რომ ვა რა მაგარია. ხომ არ ჯობია, რომ ქართული მაგალითებიც მოვიშველით, ეგება და აქაც რამე არანაკლებ საინტერესო ანალოგები ვნახოთ..

დავით გოგიჩაიშვილი
თითქოს რაღაცა გაუფერულდა

დედისთვის როგორ ჩამეხედა თვალებში?

შეჯიბრი იყო სირბილში, რაღაც ჩემპიონატი, რბოლა ფეხით. ყველამ იცოდა, რომ გამარჯვებული ძალიან დიდ პრიზს იღებდა და მირბოდნენ სპორტსმენები, რომლებიც ზოგი ოლიმპირო ჩემპიონი იყო, ზოგი მსოფლიო ჩემპიონი.

მათ შორის იყო ერთი ახალგაზრდა კენიელი, რომელიც აშკარად ყველას სჯობდა. აი იმდენად სჯობდა, რომ ფინიშამდე მთელი ჯგუფი შორს იყო, ეს უკვე მისული იყო.

რომ მივიდა ეს კენიელი ფინიშთან, აერია ხაზები და იფიქრა, რომ ფინიშის ხაზი გადალახული აქვს, გაჩერდა და ხელის ქნევა დაუწყო თავის მაყურებლებს. მეორე მორბოდა ესპანელი ამის უკან, ამ ესპანელმა ჯერ უყვირა ესპანურად წადი წადი წინო, შენ ჯერ არ დაგიმთავრებია და მიდი გადადგი ნაბიჯიო, მაგან ესპანური არ იცოდა და ვერ გაიგო. ბოლოს ესპანელი მიუახლოვდა და ხელი ჰკრა, აჰა მიდიო და ამ ხელის კვრით მიარბენინა ფინიშამდე და გაამარჯვებინა, მაშინ როცა შეეძლო არაფერი არ ეთქვა და თვითონ მიერბინა ბოლომდე. როგორც კი ეს დამთავრდა რა თქმა უნდა დაესიენ ესპანელს ჟურნალისტები და ეკითხებიან, ეს რა გააკეთეო, შენს სამშობლოში, ესპანეთშიო, ნავარაში ხდება ეს ყველაფერი, მიგერბინა, ფულიც აგეღოო, ჩემპიონიც გახდებოდიო და რა უპასუხა ამ ადამიანმა, კიო რა თქმა უნდა ეს ყველაფერი შემეძლო გამეკეთებინაო, მაგრამ დედაჩემისთვის როგორ ჩამეხედა თვალებში მერე მეო.

აი ეხლა ისმის შეკითხვა, ეს ესპანელი რომელმაც პატიოსნად გაამარჯვებინა ამას, არის თუ არა თვითონ გამარჯვებული ახალგაზრდა კაცი და რა ჯობდა მისი მომავლისთვის, მისი პიროვნებისთვის, საერთოდ ამ ჩემპიონატისთვისაც, ესპანეთისთვისაც, მიერბინა თუ რაც გააკეთა ის ჯობდა?

დედაც როგორი გამარჯვებულია, თვითონაც როგორი გამარჯვებულია. ეს ყველაფერი მხოლოდ აღზრდით ხდება.

პაატა ამონაშვილი
დედისთვის როგორ ჩამეხედა თვალებში?

მოგზაური პეპელას "დაეხმარა" დაბადებაში

მოკლედ მოგზაური თავისთვის მისეირნობს და შეამჩნია ჭუპრი, საიდანაც პეპელა ცდილობს გამოჩეკვას. რა თქმა უნდა დააინტერესა, უყურებს რა მოხდება. გაჭრილი არის, ეს ნაპრალი გაკეთებული არის, მაგრამ ეს პეპელა არაფრით არ ამოვიდა იქიდან. გავიდა 1, 2 საათი და ეს დაკვირვების პროცესშია, იმიტომ, რომ ერთი სული აქვს ნახოს პეპლის დაბადების პროცესი და რომ გაიწელა დროში, ამოიღო დანა და გაჭრა, მიეხმარა.

გადმობობღდა იქიდან პეპელა, გამჭვირვალე ფრთები შეაფრთხიალა და ვერ გაფრინდა, და ნუ ის რამდენიმე დღე, რასაც ცოცხლობს პეპელა, ისე იცოცხლა რომ ფრენა ვერ შეძლო.

ამ მოგზაურს კი უნდოდა, რომ დახმარებოდა, მაგრამ არ იცოდა, რომ პეპელა, ჭუპრი, იმ პროცესში, როცა წინააღმდეგობებს ლახავს, რა გამოცდილებასაც იღებს, ის ეხმარება, რომ გაძლიერდეს და მისმა ფრთებმა ფრენა შეძლოს, მოკლედ იყოს ის რაც არის. პეპელა რომ გახდეს.

ანუ, ჩვენ ყველას გვაქვს ჩვენი დრო და პერიოდი, როცა მოვმწიფდებით ხოლმე ამ ცვლილებებისთვის, ამ გადაწყვეტილებებისთვის. ვიღაცა ამას ახერხებს უფრო ადრეულ ასაკში, ვიღაცა უფრო გვიან, მაგრამ ეს გადაწყვეტილება არის შიგნიდან მისაღები.

სხვადასხვა დროს აკეთებენ ამას ადამიანები. გარედან შეიძლება მოისმინონ, რაღაც საინტერესო სპიკერი, გადაცემა, შეიძლება რაღაცა შეფრთხიალდეს შიგნით, მაგრამ გადაწყვეტილება, გასაღები, მაინც შიგნიდან ტრიალდება.

და ეს თუ შიგნიდან არ მოხდა, გარე ძალებით თუ მოხდა ჩარევა, შეიძლება მერე ფრენა ვერ შევძლო უბრალოდ.

ის წინააღმდეგობები უნდა გადავლახოთ, ყველა თავისთვის უნდა დაიბადოს შიგნიდან. ამას სხვა ვერავინ ვერ გააკეთებს. ამას ვერც ქოუჩი გააკეთებს, ვერც ფსიქოთერაპევტი, ვერც ტრენერი და ვერც დედა. მე თვითონ უნდა გადავწყვიტო.

გვანცა ბარაბაძე
მოგზაური პეპელას "დაეხმარა" დაბადებაში

სხვისი თვალით ცხოვრების დანახვა

იყო ილუზიონისტი, რომელიც ამბობდა, რომ სხვისი თვალით ცხოვრების დანახვას, ილუზიონისტის პროფესია გავალებს, ანუ ისე კი არ არის. ყველაზე მოსაწყენი პროფესიააო ამბობდა, იმიტომ, რომ მარტო შენ იცი magic, ანუ შენ, რომ მაყურებელი ხარ, შენთვის ხომ რაღაც ბავშვური ემოცია არის. მერე კი ტვინს იჩიჩქნი როგორ გააკეთა და მოდი ეხლა გცემ თუ არ მეტყვი, მაგრამ, მანამდე როცა გიკვირს რაღაც amusment არის joy რაღაცა, და ეს ტიპი ყვებოდა, რომ არც ერთ სხვა პროფესიას არ აქვს, რომ პროფესია გავალდებულებდეს სხვისი თვალით ცხოვრების შეხედვას.

ერთ შემთხვევას ყვებოდა, როდესაც აუდიტორიაში ყავდა ცოლ-ქმარი და ქმარი იყო ბრმა, თან როგორ იცი, დაბადებიდან ბრმა, ანუ ის კი არა, რომ ეს ცხოვრება ნანახი ჰქონდა და მერე დაბრმავდა, დაბადებიდან ბრმა და მოიფიქრა ესეთი რაღაცა, რომ აი კარტებს გაჩვენებო, მიუჯდა გვერდით და უთხრა, რომ კარტს გაჩვენებ და როცა წითელი იქნება, თქვი წითელიო და ერთხელ ფეხი დააჭირა ფეხზე, ანიშნა, რომ ამ დროს მე და შენ მოკავშირეები ვიყოთო, ერთხელ ფეხი დააჭირა და თქვი რო წითელიო, როცა შავი იქნებაო ორჯერ დააჭირა და თქვი შავიო.

ბრმა არის ეს კაცი და ცოლი გვერძე ყავს, და უცებ დაიწყო, აბა რა კარტია? წითელი - თქვა ბრმამ! შემდეგი რა კარტია? - შავი, ანუ ეს ანიშნებდა ფეხით. და არ დამავიწყდებაო ცოლის ბედნიერი სახე, როდესაც ამის მონაწილე და მოწმე გახდა და არ დამავიწყდება, მისი ქმრის ბედნიერი სახე, როდესაც ის მიხვდა, რომ აი ეს რაღაცა ემოცია ტრიალებდა.

მერე გასაგებია, ცოლს უთხრეს, რომ ეს ესე ხდებოდა, მერე მეგობრებს უკეთებდნენ ესე და მოკლედ, რისი თქმა მინდა იცით, რომ ილუზიონისტმა შეძლო სხვის ენაზე ლაპარაკი და პატარა ბედნიერება მიანიჭა იქ და იმ მომენტში, რომელიც მათი ცხოვრებისთვის ხო ხვდები რამხელა ტრანსფორმაციული რაღაცა გახდა.

დავით გოგიჩაიშვილი
სხვისი თვალით ცხოვრების დანახვა

თუ ღმერთმა ყველაფერი წინასწარ იცის ...

- ადამიანი თავისუფალია მის ყოველ ქმედებაში, თუმცა ღმერთმა ყველაფერი წინასწარ იცის ადამიანი როგორ მოიქცევა. არადა, ბედისწერა არ არსებობს. როგორ აგვიხსნით ამ ორ ფაქტს?

- ადამიანი მართლა თავისუფალია და ღმერთმა მართლა ყველაფერი იცის. ღმერთის ყოვლისმცოდნეობა არ განსაზღვრავს ჩემ საქციელს.

ჩვენ მარადიულობაზე გვაქვს არასწორი წარმოდგენა. მარადიულობას ჩვენ ვიაზრებთ როგორც - სულ რომ რაღაც გრძელდება. მარადიულობა არის დროის აი ამ მიმდინარეობაზე კიდევ ზემოთ მდგარი რაღაც უსასრულობა.

წარმოიდგინეთ, ღმერთი დროში არ არის, ზემოდან ხედავს, ქვემოთ რაღაცები როგორ მოძრაობენ. წარმოიდგინეთ, კაცი დგას ბაქანზე და ხედავს მატარებელს, რომელშიც ზის მგზავრი. ამ მგზავრმა წინასწარ სულ არ იცის რა მოხდება, თუმცა ბაქანზე მდგარი კაცი ხედავს, მატარებელი როდის რომელ შესახვევში შევა. ამ კაცმა იცის, რომ ძალიან დიდ მოსახვევში კაცი თუ ფინჯანი ყავით წამოდგება, შეიძლება ბარბაცი დაიწყოს და ჭიქა დაუვარდეს. ეს რომ იცის ამ კაცმა, არ ნიშნავს, რომ ამით განსაზღვრულია, მგზავრი წამოდგება თუ არა. მგზავრი სხვა სისტემაშია. ბაქანზე მდგარი კაცი სხვა მხრიდან, სხვა სიმაღლიდან, სხვა ადგილიდან უყურებს მას. საიდანაც უყურებს, უძრაობაა, ხოლო სადაც მგზავრია, იქ - მოძრაობაა. ქმნილების თვისებაა დინამიკაში, მოძრაობაში ყოფნა. მხოლოდ უქმნელია აბსოლიტურ სტატიკაში, უძრაობაში,.. და ამ აბსოლიტურად უძრავის წინ რაღაცები მოძრაობს, რომელიც აბსოლიტურად სხვა სიბრტყეა.

წინასწარმეტყველებაც ასეა მეგობრებო. იუდამ ქრისტე გაყიდა, არა იმიტომ, რომ ასე იყო ნაწინასწარმეტყველები, არამედ რადგან გაყიდიდა, ამიტომაც იწინასწარმეტყველეს. უკუპროცესს უნდა შევხედოთ. რაღაცა კეთდება არა იმიტომ, რომ ნაწინასწარმეტყველებია, არამედ რადგან მოხდებოდა, ამიტომ იწინასწარმეტყველეს.

გიორგი გვასალია
თუ ღმერთმა ყველაფერი წინასწარ იცის ...

"ვისზე ნაკლები" ქართული მაგალითები

ვისზე ნაკლები პარადიგმის შემცვლელი მენეჯერი იყო დავით სარაჯიშვილი მაგალითად? ჩვენ დღეს, რომ ვამაყობთ ქართული კონიაკის წარმოებით, დავით სარაჯიშვილის შემთხვევა არის, რომ, მეცნიერულ დონეზე, კლასიკური, ევროპული განათლებით, მან გახსნა კონიაკის პირველი ქარხანა თბილისში, რამაც შემდეგ საფუძველი დაუდი, რომ ასეთივე კონიაკის მწარმოებელი ქარხანები გახსნილიყო ყიზლახში, ერევანში, ბაქოში და ასე შემდეგ. ცნობილი ფაქტია ჩერჩილს რომ გაუკვირდა, როცა ქართული კონიაკი გასინჯა, ალბათ საქართველოში ფრანგები აწარმოებენო კონიაკსო, იმიტომ რომ ვერ წარმოედგინათ თუ ქართველი მუშახელით შეიძლებოდა ესეთი ხარისხიანი კონიაჯის წარმოება.

ასევე, ვისზე ნაკლები, პარადიგმის შემცვლელი მენეჯერი იყო მიტროფანე ლაღიძე? ლაღიძის წყლები ვიცით ჩვენ, ყველანი ვამაყობთ. 14 წლისან რომ დაიწყო ქუთაისში ივანოვსკის აფთიაქში მუშაობა და შემდეგ ლიმონათის საწარმოში, შემდეგ პირველი ლიმონათის ქარხანა გახსნა საქართველოში და იმდენად პოპულარული გახდა იმ დროს, რომ ირანელი ვაჭრები და ირანელი სტუმრები, ამ ლაღიძის წყალს თავიანთ დიდებულებს და წარჩინებულებს ფეშქაშად უგზავნიდნენ ხოლმე. ასევე კიევში, ლენინგრადში და ლონდონში ძალიან ხშირად იწვევდნენ მიტროფანე ლაღიძეს კვების მრეწველობის და ა.შ კონსულტანტად.

ვისზე ნაკლები, პარადიგმის შემცვლელი მენეჯერი იყო ნიკო ნიკოლაძე, რომლის სახელთანაც დაკავშირებულია გამორჩეული ეკონომიკური აზროვნება? და მეორე, ფოთის პორტის, ფოთის ნავსადგურის აღდგენა, მშენებლობა. თბილისი-ფოთის რკინიგზა. ანუ ეს ეკონომიკური შესაძლებლობები, რომლებიც ეხლა გვაქვს დაკავშირებულია ნიკო ნიკოლაძის სახელთან, რომელიც მაშინ, იმ დროში ცვლიდა პარადიგმას.

ჩვენ როცა ბიზნეს სკოლებში ამ ქეისებს განვიხილავთ, რატომ არ ვასწავლით ქართულ მაგალითებს?

დავით გოგიჩაიშვილი
"ვისზე ნაკლები" ქართული მაგალითები

გაისტუმრეთ ვალები 1 იანვრამდე

გაისტურეთ თქვენი ვალები, ვისთვისაც მადლობა გაქვთ სათქმელი ცოტა თუ დიდი, არ გადაიტანოთ პირველი იანვრისათვის.

დაურეკეთ დღეს, ღვთის მადლით დღეს ყველას გაქვთ მობილური ტელეფონები. დაურეკეთ, მიწერეთ, შეატყობინეთ, გული გაუხსენით, სიყვარული გამოუცხადეთ, რაც შეიძლება ადრე არ გიქნიათ, მაგრამ გინდოდათ ეს გეთქვათ და დრო არ მოგეცათ, შესაძლებლობა არ ყოფილა.

აი ეხლა გადადეთ ამისათვის დრო, იმიტომ, რომ ეს დრო ძალიან საკეთილდღეოა თქვენი ბედნიერებისათვის და დაიცალეთ ყველაფრისაგან. მადლობები გამოუცხადეთ ყველას, ვისთვისაც სამადლობელი რაღაც გქონდათ სათქმელი, თუნდაც პატარა გაგიკეთათ, არ დაივიწყოთ სიკეთე არავისი და ამავე დროს სთხოვეთ მოგიტევოთ თქვენ თუ რაღაცა ვინმეს მიმართ წაგცდათ.

ადამიანები ვართ, ყველაფერი მოგვივა. ადამიანები, რომ ვართ უნდა კიდევაც მივუტევოთ და კიდევაც მოგვიტევონ. თუ მოგიტევეს თქვენმა ახლობლებმა ხომ კარგი და თუ არ მოგიტევეს ეგაც არაფერი, თქვენს გულში უკვე გასუფთავდით. თუ მიუტევებთ კარგი, თუ არადა თქვენ დაგყვებათ ვალად და შეგაწუხებთ მომავალში.

ამრიგად რამდენი დღეა პირველ იანვრამდე? მაინც ასე თუ ისე ახალ წელს ვარქმევთ, ახლები გვინდა შევიდეთ იმ ახალ წელში, განახლებული სულით, გულით, ხალისით, შემართებით, მაგრამ ბორკილები არ დაიკიდოთ ფეხზე, ეს ბორკილები სწორედ ის, გაუსტუმრებელი ვალი, რაც რატომღაც შემოგვრჩა ბოლო დღეებამდე.

აი ამას გისურვებთ მე თქვენ, მიიღეთ ეს ჩემი სურვილი თუ შეიძლება, საერთოდ ეს ბედნიერების ლაბორატორია სწორედ იმისთვის არის, რომ ხალისიანები ვიყოთ მომავლის მიმართ.

აღარ გაინტერესებს მომავალი, როცა წარსული გებღაუჭება, უკან გეწევა, ვიღაცის დარდი გაქვს, ვიღაცის ვალი გაქვს, ვიღაცას რაღაცა შენს მიმართ ანგარიში აქვს და ეს ყველაფერი წინ არ გიშვებს, გაფერხებს, ამიტომ ჩემო ძვირფასებო, ჩამოიშორეთ ეს ყველაფერი.

შალვა ამონაშვილი
გაისტუმრეთ ვალები 1 იანვრამდე

როლის ფსიქოლოგია | ბავშვებს კითხვებს ნუ აუკრძალავთ!

ძალიან საინტერესო რამ გახლავთ როლის ფსიქოლოგია, ხანდახან ჩვენ, როდესაც გვგონია რომ უკვე გავიცანით და შემოვსაზღვრეთ ეს ჩვენი თავი სწორედ ამ დასწავლით, დასწავლა პირველად ხდება ჩვენს ყველაზე ვიწრო სოციუმში - ოჯახში და ეს ფასეულობები შემოდის ჩვენში რაც ოჯახშია გამეფებული, შემდეგ უკვე უფრო ვაფართოვებთ ამას და ვსწავლობთ, ეზოში რომ ჩავედით და ბავშვებთან ვითამაშეთ, იქ კიდევ რაღაც წესები ვისწავლეთ. შემდეგ მივედით ყველაზე უფრო ორგანიზებულ ორგანიზაციაში, რომელიც სისტემა არის უკვე - სკოლაში, ეხლა უკვე იქ ვისწავლეთ კიდევ რაღაც. შემდეგ უკვე გავეცანით მთლიანად ჩვენს კულტურას, იმიტომ რომ ღირებულებითი აზროვნება, იგივე აბსტრაქტული აზროვნება, როდესაც სწორედაც ეს მორალური კანონები ჩვენში იწყებს ამუშავებას, 11 წლიდან იწყება, მანამდე რამდენი პატრიოტული ლექსიც არ უნდა დავასწავლოთ ბავშვს, ის ვერ გაიაზრებს რას ნიშნავს პატრიოტიზმი ან რას ნიშნავს პატიოსნება, თავისუფლება. მას შეუძლია ეს სიტყვები გაიმეოროს ზეპირი ცოდნით, მაგრამ აბსტრაქტული აზროვნება ჩნდება 11 წლიდან ზევით და ეს პროცესი შეიძლება არ დასრულდეს არასდროს, მაგრამ ხანდახან, სამწუხაროდ, სწრაფად სრულდება, რადგან ის ადამიანები ვისაც კითხვის დასმას ხშირად უკრძალავენ, წყვეტენ ამ კითხვებს მალე, და თუ არ დავსვით კითხვა, ვერ ვიპოვით პასუხებს, იმიტომ რომ, თუკი ჩვენ მოგვეჩვენა რომ ყველაფერზე უკვე საკმარისი პასუხი გვაქვს, იქ დამთავრებულა ჩვენი განვითარება, თვალსაწიერი და აი იქ შემოგვისაზღვრავს უკვე ჩვენი მსოფხედვა, რაც არ არის მაინცდამაინც სასურველი, იმიტომ რომ ის ბავშვური ცნობისმოყვარეობა, ის ბავშვური გულუბრყვილო კითხვა, რომ ეს რა არის, რატო? ის გაოცება, იმიტომ რომ ბავშვისთვის ამ სამყაროში ყველაფერი ისევე დამაჯერებელია და გამაოცებელია თანაბრად, რომ როგორც ნებისმიერი, რეალურია ეს თუ ირეალური, ერთნაირად დამაჯერებელი და გასაკვირია ბავშვისთვის, რადგან ის ა

ნათია ფანჯიკიძე
როლის ფსიქოლოგია | ბავშვებს კითხვებს ნუ

მწვანე წითლის ნაცვლად | სამაგალითო პედაგოგიკა

მეორე კლასია, შევდივარ გაკვეთილზე და ბავშვებს ვურიგებ მათემატიკის საკონტროლო რვეულებს, (ეს იყო 60 იანი წლების დასაწყისში, მაშინ ჯერ კიდევ არ ვიყავი ჩამოყალიბებული, ვეძიებდი) დავურიგე ბავშვებს ეს რვეულები.

ერთი პატარა გოგო იყო ლელა, ფანჯარასთან იჯდა. ეხლაც მახსოვს წარმოდგენით: ფუნთუშა , თეთრი თმებით, თეთრი ქათქათა გოგო. ატირდა ეს ლელა, ტირის: არ მიყვარს მათემატიკაო, მე კიდევ ბავშვის ტირილს ვერ ვიტან, მე მინდა ვიტირო მის მაგივრად.

მივედი, ვეალერსები: - ლელა, შენი ჭრიმე, რა მოხდა, რატო არ გიყვარს მათემატიკა? - სულ წითელი, წითელი, წითელი... ესეიგი რვეულში, რომ წითელი ხაზები გვქონდა გასმული, ნიშნად შეცდომებისა. შეცდომა, შეცდომა, შეცდომა... დახედა ბავშვმა ამ შეცდომებს და გადაირია, სულ შეცდომებში ყოფილა და ატირდა. ეხლა ლელა როგორ დავამშვიდე ეგ ერთი ამბავია, მაგრამ ჩემში რა მოხდა? სწორედ იმ დღიდან, გავაქრე წითელი მელნის ხმარება ბავშვის რვეულებში, ეს გავაქრე არა მარტო ჩემთვის, არამედ მთელს პირველ ექსპერტულ სკოლაში, ამოვიღე ხმარებიდან წითელი მელანი. რა ვიხმაროთ? - მწვანე. რა გავაკეთო მწვანე მელნით? -შეცდომები კი არ ეძებო ბავშვისა, ეძებე წარმატება! აი თუ ასო დაწერე ლამაზად გახაზე, სიტყვა გამოუვიდა სწორი - გახაზე. ეძებე წარმატება, ხომ აქვს? არ შეიძლება ყველაზე ჩამორჩენილსაც კი ერთი რაღაცა არა ქონდეს. აი ამ მწვანეებით უთხარი - რა კარგი ხარ, მომწონხარ, მომწონხარ, მომწონხარ.

რა ვუქნათ წითელ მელანს? - დაიდე შენს გვერდით და თუ ბავშვს შეცდომები აქვს ამოწერე შენთვის რვეულში, ეს შენი შეცდომებია. ცუდად აუხსენი, კარგად ვერ უთხარი, ვერ გააგებინე, არ მოაწონე და შეცდა ბავშვი, ვერ დაიხსომა და ვერ ისწავლა. მაშ გაასწორე ეს!
ეს იყო და ეს როცა ბავშვების ცხოვრებაში შევიდა სიხარული. იმიტომ რომ ასწრებს, ყველა ხედავს რომ ასწრებს. ჰუმანურ პედაგოგიკას პრინციპი აქვს, ბავშვი უნდა ატარო სიხარულიდან სიხარულამდე, წარმატებიდან წარმატებამდე. აი ეს მითხრა ლელამ, პატარა გოგონამ. პედაგოგიკაში მოახდინა გადატრიალება. ეხლა დიდია და ალბათ იცის ეს ამბავი, იმიტომ, რომ ხშირად ვწერ და წაკითხული ექნება, დიდი ხანია არ მინახავს. მაგრამ გადატრიალება მოხდა, ეს უკვე ჩემი მეთოდი კი აღარ არის, მსოფლიოში დასეირნობს ეს მეთოდი.

შალვა ამონაშვილი
მწვანე წითლის ნაცვლად | სამაგალითო პედაგოგიკა

ტვინის #14 ხაფანგი

ტვინის ნომერ 14 ხაფანგში ხომ არ ვართ, როდესაც ჩვენ ვამბობთ, რომ ძალიან მნიშვნელოვანია საერთაშორისო ვაჭრობა, საერთაშორისო თავისუფალი ვაჭრობის ბევრი შესაძლებლობა, პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების მოზიდა და შესაბამისი საგადასახადო ადმინისტრირების სტრუქტურის შექმნა.

როდესაც ამაზე ვმსჯელობთ, ვამბობთ, აი ვიღაც უცხოელმა, რომ გაიარა Best Practice, მოდი გადმოვიღოთ ერთი-ერთში კლასიკური გერმანული მოდელი, ან რაღაცა კლასიკური ფრანგული მოდელი, ან ესტონური მოდელი.

უკაცრავად მაგრამ, მეთორმეტე საუკუნეში დავით აღმშანებლის ეკონომიკური რეფორმებიც ხომ არ განგვეხილა ამ მაგალითებთან ერთად, პირველ რიგში მონეტარული პოლიტიკა, ორ ენაზე წარწერები, დავითის ახალ მონეტებზე, რაც იყო ერთ-ერთი ფაქტორი, რომ ქართული ფული საერთაშორისო ვალუტა გახდა და მეორე, დიფერენცირებული გადასახადები ვაჭრობისთვის და ხელოსნობისთვის არაქართველ ადამიანებს. თუ 5 დინარი იყო ქართველების გადასახადი წელიწადში, ებრაელებისთვის ეს იყო 4, მუსულმანებისთვის, არაბებისთვის და სხვა ჩვენი მუსულმანი მეგობრებისთვის 3, სომხებისთვის... და ა.შ. და ამას უნდა დავამატოთ ინფრასტრუქტურული პროექტები, შენდებოდა ქვით მოკირწყლული გზები, ხიდები და ე.წ. ფუნდუკები, ქარვასლები, სადაც უცხოელ ვაჭრებს და ხელოსნებს შეეძლოთ უფასოდ ღამის გათენება. ანუ პირიქით ხელს ვუწყობდით, რომ აქეთ წამოსულიყვნენ.

რა თქმა უნდა ხო დარწმუნებული ვართ ყველანი, რომ ქართველების მიდგომა მაშინაც იქნებოდა იგივე, რომ ქართველობას გვართმევენ ეხლა ესენი და ეს ჩამოთრეულები ვიღაცეები ჩამოვლენ ეხლა და ჩვენს მიწა-წყალს დაეპატრონებიან, ჩვენს მიწა-წყალს, რომელსაც ჩვენ არ ვამუშავებთ თვითონ, იმიტომ, რომ გვეზარება და ვაჭრობას ხომ არ ვიკადრებ მე ეხლა დარდიმანდი ქართველი, თან ეხლა სად მცალია მაგისთვის, ვაჟას ბიჭის ქორწილია ეგერ შაბათს და, რომ არ მივიდე დამკარგავს.

ანუ ეს მიდგომა ხომ მაშინაც გვექნებოდა, მაგრამ პირიქით დიფერენცირებულ გადასახადებს ვუწესებდით და ეს ქართული კონცეფციაა. შემდეგი მაგალითი უცხოური კონცეფციაა, პერსონალური ფინანსების მენეჯმენტი, ხარჯებისა და შემოსავლების სწორი განაწილება, ბიუჯეტირება, saving, დაზოგვა, ანაბარი და ა.შ. პერსონალური ფინანსების მენეჯმენტი. ამ სამი სიტყვიდან არცერთი არ არის ქართული წარმოშობის.

უკაცრავად მაგრამ 19 საუკუნეში ჯერ კიდევ ილია ჭავჭავაძე ხომ არ გვეუბნებოდა იგივე კონცეფციას ოთარაანთ ქვირივის პერსონაჟის სახით, როდესაც გაჰყიდდა პურსა და ღვინოსა, ეს შემოსავალი განაწილებული ჰქონდა ნაჭრებით შეკერილ ქისებში, ხუთი ქისა ხო გახსოვთ, საჯანაბო ერქვა ერთ ქისას, მეორეს სამოჯამაგირო, მიეცი და მოგეცესო, შავი დღისთვის გადანახული, შიოს მარანი, ანუ ხუთი ქისა ჰქონდა. იგივე კონცეფცია არის თუ არა.

დავით გოგიჩაიშვილი
ტვინის #14 ხაფანგი

სკოლის როლი ბავშვის აღზრდაში

ერთ დღეს განათლების სამინისტროში ასეთი კითხვა დავსვი ( კონცეფციაზე ლაპარაკობდნენ, განათლების სახელმწიფო პოლიტიკის, ქართუულის სკოლის განვითარების და ასე შემდეგ) კითხვა იყო ასეთი: ვინ უნდა აღზარდოს ქართულმა სკოლამ? რა ამოცანა გვაქვს ჩვენ, როგორ ვხედავთ ამ ამოცანებს? თუ ეს ხედვა არ არის, არანაირი კონცეფცია არ არსებობს, იმიტომ, რომ მას სხეული ექნება და სული არ ექნება.
ჩვენ ვხედავთ რომ 21 - ე საუკუნე არის სასტიკი კონკურენციის საუკუნე, მე მინახავს და ბევრჯერ მითქვამს ეს, სხვა და სხვა ქვეყანაში, როგორ ემზადებიან იქაური ბავშვები, ჩვენს ბავშვებთან შესახვედრად. ჩვენი ფუნქცია, ჩვენი ამოცანა და ვალდებულებაა, რომ ჩვენი შვილები, ჩვენი ახალი თაობა, მოვამზადოთ ამ კონკურენციისთვის. ეს რთული გზაა, და მე არ მომწონს ხოლმე, როდესაც ამბობენ, რომ ბავშვს გამოცდა თუ ჩაუტარეთ, სტრესი იქნება მისთვის, სისულელედ მიმაჩნია ეს, თან ღრმა სისულელედ, იმიტომ, რომ ბავშვმა უნდა იცოდეს, უნდა გაიგოს, რა არის რეალური ცხოვრება.
ჩვენ ბავშვები უნდა მოვამზადოთ არა საზოგადოდ რაღაცისთვის, არამედ 21-ე საუკუნის რეალობისთვის. რა არის საჭირო ამისთვის? კარგად უნდა ჩავუღრმავდეთ ჩვენ თავს, ჩვენ ისტორიას, უნდა შევისწავლოთ ჩვენი თავი. ახლა მე მგონი, ქართველებზე მეტად, ჩვენი მოწინააღმდენი გვსწავლობენ ჩვენ, ამიტომ არის, რომ პრაქტიკულად ყველა ანკესზე წამოგვაგეს, რომელიც გაეხარადათ. არადა ჩვენ ეს ნასწავლი გვაქვს. ჩვენმა მეცნიერებმა, ჩვენმა მწერლებმა, ეს ამბები, კაი ხნის წინ შეისწავლეს. იოანე საბანიძით დაწყებული, მერე და მერე... აღარ ჩამოვთვლი ეხლა. მეოცე საუკუნეში გვყავდნენ ჩვენ მაგარი ადამიანები: გურამ ასათიანი გვყავდა, გერონტი ქიქოძე, რომელსაც გენიალური წერილი აქვს დაწერილი: „ჩაქუჩიანი მამაკაცი.“ სულ მეომარ ქართველებზე ვლაპარაკობთო ჩვენ და მშენებელ, შემოქმედ ქართველებს იშვიათს ვახსენებთო. რეზი თვარაძე გვყავდა, რომელსაც ასევე შესანიშნავი წერილი აქვს: „ომი და ბრძოლა“. და ამბობს იქ, რომ ბევრი ბრძოლა მოვიგეთ ქართველებმა, მაგრამ ყველა პრინციპული ომი ლამის წავაგეთ და რატომ ხდებაო ეს. იმიტო რომ ჩვენ პროცესებით გვიყვარს შეფასება რაღაცეებისდა არა, შედეგებით. ეს ძალიან მნიშვნელოვანია. ამიტომ უნდა შევისწავლოთ, პირველი - რა ღირსებები გვაქვს, რა უნდა გავაძლიეროთ, რომ მომავალს მძლავრად და გონივრულად შევხვდეთ, რაციონალურად, ეს ერთი. და მეორე მეორე - რა ნაკლოვანებები გვაქვს, რა შევზღუდოთ ჩვენს თავში.
ერთ მაგალითს გეტყვით, დროსთან დამოკიდებულება ქართველების, არის დღესაც შესაცვლელი, დროს არ ვუფრთხილდებით ჩვენ, ეს ძალიან დიდი ნაკლია, ქართველების, ისევე როგორც ძალიან დიდი ნაკლია არა ობიექტური ხედვა მოვლენებისა, ხედვა ისე როგორც ჩვენ გაგვეხარდება. ამიტომ ხანდახან ჩვენი ისტორიისდან რაღაცეებს ვმალავთ ხოლმე და ეს არის აბსოლიტურად მიუღებელი ამბავი ჩემთვის.
ერთი რამ ნათელია, ეს ყველაფერი ჩვენ უნდა შევისწავლოთ, დავადგინოთ და ამის გათვალისწინებით შევხედოთ პრობლემას, ვის ვზრდით, როგორია თანამედროვე ქართველი?
სხვათაშორის განვითრების გზა, პირველ რიგში, გულისხმობს იმის შენაჩუნებას, რას უნდა შეინარჩუნო, იმიტომ რომ თუ შენი თავი დაკარგე, მაშინ რაღას ავითარებ, მაშინ შენ სხვა ხარ. განვითარების პროცესში, შენ უნდა იყო მეტი შენ და არა ანტი შენ. არა შენი საკუთრი თავის მოწინააღმდეგე. თუ საკუთრ თავს უარყოფ, ეს განვითარება არ არის. ამიტომ ვამბობ, რომ როდესაც შენ ქმნი განათელების კონცეფციას, ეროვნულ სასწავლო გეგმას, პირველ რიგში უნდა გახსოვდეს, რომ განათლება არ არის, მარტო სწავლება რაღაც საგნების. ეს უწუნარეს ყოვლისა არის აღზრდა და რას ვგულისხმობ ამ აღზრდაში, ხასიათის რა თვისებებს ვგულისხმობ, რა უნარების განვითარებას, ეს ძალიან მნიშვნელოვანი ამბავია.
აქ თუ მოიყვანე ადამიანს ჩვენი სფეროდან, აბა კითხე : თქვენ სკოლაში, ან ჩვენი განათლების სისტემაში, ვინმე ზრუნავს იმაზე, რომ ბავშვებში ჩამოაყალიბოს ნებისყოფა? ნებისყოფის გარეშე პიროვნება არ არსებობს საერთოდ. რომელი განათლების კონცეფცია, რისი ეროვნული სასწავლო გეგმა? ნებისყოფას, შრომისმოყვარეობას, პასუხისმგებლობას თუ არ ავითარებ, ალგორითმის გააზრების უნარს თუ არ ავითარებ... ვინა ხარ შენ მაშინ, რისი სკოლა ხარ?

გია მურღულია
სკოლის როლი ბავშვის აღზრდაში