ციტატები

მძაფრსიუჟეტიანი ზღაპრები წავუკითხოთ თუ არა ბავშვებს?

ხშირია დისკუსია საკითხზე - რამდენად უნდა ვუკითხოთ ბავშვებს ხალხური ზღაპრები. ზოგი ფიქრობს, - არ უნდა წავუკითხოთ, რადგანაც ეს ზღაპრები არის ძალადობრივი. ჩემი აზრით, ეს არის ძალიან ზედაპირული შეფასება. მაგალითად, ზღაპრიდან - "ჩიტო, ჩიორა, ერთი ბარტყი გადმომიგდე..." - ბავშვი ამ აქტს არ აღიქვამს ისე მძიმედ, როგორც უფროსი, იმიტომ, რომ უფროსებს განსხვავებული აღქმა გვაქვს მოვლენების მიმართ. ბავშვისთვის მსგავსი რამ ასე მძიმედ აღსაქმელი არ არის. ასეთ ზღაპრებს ხომ უამრავ თაობას უკითხავდნენ, მკვლელები ხომ არ გამოსულან ისინი. ვიღაც შეიძლება მკვლელი გამოვიდა, მაგრამ არა ამ ზღაპრის გამო. ბავშვები ასეთ მოვლენებს, როგორც წინააღმდეგობის აქტს, ისე აღიქვამენ, ანუ რაღაც მოცემულობას, რომელიც უნდა გადაილახოს, ან რაღაც სევდიან ამბავს, რომელიც გარკვეულწილად სიკეთის გამარჯვებით მთავრდება. ბავშვები სიკვდილს ასე მძიმედ და ტრაგიკულად არ აღიქვამენ, როგორც უფროსები, რომლებიც, - ეს რა წავუკითხეო - უფრო აღშფოთებულები არიან ხოლმე, ვიდრე ბავშები. ქართული ხალხური ზღაპრები კი არა, ძმები გრიმები რომ წაიკითხოთ, არანაკლებ მძაფრსიუჟეტიანი მომენტებია. ეს სიბრძნე და გამოცდილება ადამიანებში არსებობდა და მუშაობდა. მე, ყველაფრის უკრიტიკოდ შეხედვის და უაპელაციოდ მიღების მომხრე კი არ ვარ, უბრალოდ, ანალიზის და განსჯის გარეშე საბავშვო ზღაპრები არ უნდა უარვყოთ.

როდის გვაქვს ყველაზე ცუდი პერიოდები?

რაც არ უნდა შეუძლებელი გვეჩვენოს თავიდან, როცა ვიცით რა გვინდა, ნახევარი ნაბიჯი გადადგმული გვაქვს უკვე

ბიჭივით ვარ, იმიტომ, რომ ცხოვრება მიყვარს (და ცოლიც მიყვარდა და ეხლაც მიყვარს), ვისაც ცხოვრება უყვარს, ბიჭივით იქნება სულ

კაცის ბუნებაში რომ ღვთიურობაა ჩადებული, ეს თვით უფალს აქვს ნათქვამი, - მე შენში ვარო, - ბედისწერის შეცვლაც შეუძლია ადამიანს, გააჩნია რა გზით ივლის, უფლის თუ სიშავის გზით