ბავშვები სხვა დედებს და მამებს ელოდებიან, დედებს და მამებს კი მორჩილი შვილები უნდათ. ვერ მიიღებენ მორჩილ შვილებს, იმიტომ, რომ ეს ბავშვები ინდიგოები არიან. ესენი მოუსვენრები და მრავალმხრივი ნიჭით დაჯილდოებულები არიან. პედაგოგიკა ძველია, ხოლო ბავშვები ახლები არიან. როგორ ჩავჭედო ძველ პედაგოგიკაში ახალი ბავშვები? როგორ დავაფარო ეს ქუდი თავზე? არ ერგებათ. ამიტომაც, შფოთავენ, ანგრევენ...
შალვა ამონაშვილიშიში იწვევს ავადმყოფობას
შიშები გაქვთ? ე.ი. თქვენი ფიზიოლოგია იცვლება. შეცვლილი ფიზიოლოგია კიდევ აჩენს ავადმყოფობას, რაღაცას ბადებს. სადღაც დაგასუსტებთ და იმ ადგილას ავადმყოფობა გამოჩნდება. რამ გამოიწვია ეს? იტყვიან - "ვირუსი გადამედო იმისგანო". კი არ გადაგედო, აი აქ ჩაიკეტებოდა ვირუსი და აქ მოკვდებოდა, თუ შენ სულით ძლიერი დაუხვდებოდი. არ დაუხვდი და შემოიჭრა შენში. ჩვენი სული არის ჩვენი დაცვის პირველი გარანტია.
შალვა ამონაშვილიერთ-ერთი პირველი იყო საქართველო, სადაც ქალები აირჩიეს პარლამენტში
1921 წელს, საბჭოთა ოკუპაციის პერიოდში ისეთი ძლიერი იყო ჩვენი ცნობიერება დემოკრატიის მიმართ, რომ ერთ-ერთი პირველი იყო საქართველო, სადაც ქალები აირჩიეს პარლამენტში და ეროვნულ და რელიგიურ უმცირესობებს მისცეს კენჭისყრაში მონაწილეობის უფლებაც და ხმის მიცემის უფლებაც. წარმოიდგინეთ, როგორ წინ ვუსწრებდით, მიუხედავად იმისა, რომ სახელმწიფოებრიობა არ გვქონდა მთელი 117 წლის მანძილზე (1801-დან 1918-მდე).
გოგა ჩანადირიარ შეუძლია ადამიანს არ შეიმეცნოს სამყარო
ბავშვი დაბადებულია სწავლისთვის. მან იცის, რომ სწავლა აუცილებელია. შემეცნებითი მოთხოვნილება ისეთივეა ბავშვში, როგორც წყურვილის დროს წყლის დალევის სურვილი - როცა ადამიანს არ შეუძლია, რომ არ დალიოს. უნდა შევიმეცნოთ. არ შეიძლება, რომ არ გავიგოთ, რა ხდება იქ, როგორია სამყარო, უმცირესი ნაწილაკები, თუნდაც შავი ხვრელები კოსმოსში... არ შეუძლია ადამიანს, არ შეიმეცნოს საყმარო, და ეს ბავშვში ჩადებულია.
შალვა ამონაშვილი
ამ ხნის კაცი თუ მე ჩემ თავს ვზრდი, ჩემზე ახალგაზრდებმა რატომ არ უნდა გაზარდოთ თქვენი თავი, რათა მერე თქვენმა შვილებმა კარგი მაგალითი აიღონ თქვენთან?
ზარდეთ თქვენი თავი. თავშეკავება ისწავლეთ, დათმობა და დახმარება ისწავლეთ, თქვენ შვილებთან მეგობრობა ისწავლეთ. ალერსი და სიყვარულის ნაირფერი გამოვლენა ისწავლეთ. ეს ყველაფერი არც კი მოსთხოვოთ ბავშვს, თუ ჯერ თქვენ არ ისწავლით. ის დამნაშავე არ არის
წმინდა პორფირი ამბობს - სანამ შვილთან მიხვალ რამის ასახსნელად ან დასარიგებლად, ჯერ ღვთისმშობელს სთხოვე, ილოცე ღვთისმშობლისადმი და ღვთისმშობელი უკეთ გააგებინებსო.
ხშირად ჩვენ გვინდა, რომ ჩვენი აზროვნებით და ლოგიკური მსჯელობებით ავუხსნათ ბავშვს რამე სულიერი საკითხი, მაგრამ შესაძლოა ბავშვს დახშული აქვს გონება და ვერ იგებს, რა დროსაც ღმერთის ჩარევაა საჭირო, რომ გაუნათოს და გაუხსნას გონება.
ვის უნდა გავეჯიბროთ და ვაჯობოთ?
ვიღაცა იკითხავს: "მოიცა, საერთოდ არ უნდა მქონდეს მოლოდინები არავის მიმართ და გადამეტებული მოლოდინები არ უნდა მქონდეს? ცუდია?" ჩემი პასუხია, მოდი ჩვენ გვქონდეს გადამეტებული მოლოდინები, მაგრამ არა სხვების, არამედ საკუთარი თავის მიმართ, მხოლოდ! ერთადერთი ადამიანი, ვისაც უნდა გაეჯიბრო ხარ შენ წარსულში და ერთადერთი ადამიანი, ვისაც უნდა აჯობო, ხარ შენ დღეს! ფროიდმა თქვა ესეც, მე არაფერი შუაში არ ვარ.
დავით გოგიჩაიშვილიუიმედოდ სიყვარული არ ვითარდება
თუ სადმე იმედი გადაგიწყდა, იქ სიყვარულიც შეგიწყდა. უიმედოდ სიყვარული არ ვითარდება, იმიტომ, რომ მომავალი არ აქვს. იმედი რა არის? - მომავლის გასაღებია. იმედი ახლა კი არა, ხვალ უნდა შედგეს, ან ერთი წლის შემდეგ. შეიძლება უფრო გვიანაც. მაგრამ, იმედი რომ გაქვს, ეს დღეს გაცოცხლებს და სიხარულიც მოდის. ხომ დადგება ეს დღე? ჯერ არ დამდგარა, მაგრამ მე უკვე მიხარია, რომ ეს დღე დადგება! მაშასადამე, ბედნიერი ვარ სულ
შალვა ამონაშვილიდაგბადებს მხოლოდ ჭეშმარიტება
ნებისმიერი რამ არ დაგბადებს, დაგბადებს მხოლოდ ჭეშმარიტება. სიტყვა დაგბადებს, სიტყვაში, სულიწმინდაში უნდა დაიბადო. როცა რაღაცას აკეთებ და ძალისხმევას დებ, ეს ნიშნავს, რომ იბადები რაღაცაში, ამ დროს უნდა დაუსვა შენ თავს კითხვა - ვიბადები სულიწმინდაში? სხვა რამეში თუ იბადები, ეს არის სახიფათო, ეს ნიშნავს, რომ ინადგურებ თავს. ჯობია არაფერში არ დაიბადო, ვიდრე სულიწმინდის ნაცვლად სხვა რამეში დაიბადო.
ლევან გიგინეიშვილისუფრაზე ყველას მხოლოდ კარგი უნდა უთხრა!
არ არსებობს ადამიანი დედამიწის ზურგზე, პატარა სიკეთე მაინც რომ არ ჰქონდეს გაკეთებული. აი ის პატარა სიკეთე რომ გაუკეთებია, შენ ხომ იცი, იმ პატარა სიკეთეზე ესაუბრე. თუნდაც ბევრი სხვა ცუდი რამ ჰქონდეს გაკეთებული, იმ ერთ პატარა სიკეთეზე ესაუბრე. შეაქე იმ სიკეთის გამო, შედეგად, შეიძლება კვლავ მოუნდეს სიკეთის გაკეთება. სუფრაზე არავის ცუდი არაფერი არ უნდა გაიხსენო. აქ ყველას მხოლოდ კარგზე უნდა ესაუბრო.
კახი კავსაძებედნიერება თვითონ ჩვენშია
ჩვენშია ბედნიერება. თუ გინდა დაინახო, საკუთარ თავში უნდა ჩაიხედო და აზრები მოაწესრიგო. როგორც შეხედავ ცხოვრებას, ეს ბედნიერება ან კარს მოგადგება და თვითონ აღმოგიცენდება, ანდა გაგექცევა და მერე დაუწყებ ცხრა მთას იქით ძებნას. ბედნიერების პოვნას დაიწყებ ან ლატარიის მოგებაში, ან რაღაც სხვა წარმატებაში, მაშინ, როდესაც გარედან ბედნიერება არ მოდის არასოდეს, იოტისოდენაც კი. ბედნიერება თვითონ ჩვენშია
შალვა ამონაშვილი"არ შეგიძლია", "არ გამოგდის"
წარმოიდგინეთ, რაღაცა რომ არ გამომდის მე, ეს უნდა იყოს განზავებული იმ გარემოში და არ უნდა იყოს აქცენტირებული, რომ აი შენ არ გამოგდის და იმას გამოსდის…
რას ქვია ვერ კითხულობ, ნახე ის რა გამართულად კითხულობს და ასე შემდეგ, ამ დროს უკვე არასრულფასოვნების შეგრძნებას ეყრება საფუძველი, ზუსტად ამ ასაკში. - მე არ შემიძლია, მე არ გამომივა… და აქ თუ ეს ჩაიდო, მერე უკვე ძალიან რთულია ხოლმე ამ ყველაფრის ამოწევა.
როცა საკუთარ თავს ძალიან ფუნდამენტურად ატყუებ
შენი პირადი შეგნება თუ არის, აწონ-დაწონილი თუ გაქვს, რა თქმა უნდა, უნდა გააკეთო ის, რასაც აკეთებ. მაგრამ, თუ არ არის პირადი შეგნება და შენ ბოლომდე არ გიფიქრია, თუ აყოლილი ხარ ვიღაცას ან რაღაცას და გეშინია, რომ თუ არ აჰყვები არ დაგამუნათონ, მხდალად იქცევი და მერე ამ სიმხდალეს არქმევ სახელს - "მე ასე მინდა რომ გავაკეთო, ეს ჩემი საკუთარი ნებაა" - ეს იმას ნიშნავს, რომ საკუთარ თავს ძალიან ფუნდამენტურად ატყუებ.
ლევან გიგინეიშვილიროცა საკუთარ თავს ძალიან ფუნდამენტურად ატყუებ
შენი პირადი შეგნება თუ არის, აწონ-დაწონილი თუ გაქვს, რა თქმა უნდა, უნდა გააკეთო ის, რასაც აკეთებ. მაგრამ, თუ არ არის პირადი შეგნება და შენ ბოლომდე არ გიფიქრია, თუ აყოლილი ხარ ვიღაცას ან რაღაცას და გეშინია, რომ თუ არ აჰყვები არ დაგამუნათონ, მხდალად იქცევი და მერე ამ სიმხდალეს არქმევ სახელს - "მე ასე მინდა რომ გავაკეთო, ეს ჩემი საკუთარი ნებაა" - ეს იმას ნიშნავს, რომ საკუთარ თავს ძალიან ფუნდამენტურად ატყუებ.
ლევან გიგინეიშვილირას გვთავაზობს რელიგია?
ზოგადად აი ამას გვთავაზობს რელიგია, რომ ჩვენ სიკვდილის შემდეგ გვაქვს რაღაცის გარანტია. ასევე გვთავაზობს ყოველდღიურ ცხოვრებაში, ჩვენს სამოქმედო ყოველდღიურ წესებს, რაღაცა მოდელს, რომ ეს არის შენი სამოქმედო გეგმა, ესე უნდა იყო და კონცეფცია ასევე იმისი, თუ, როგორ შეიძლება იცხოვრო, რომელსაც მოყვება ასევე რიტუალებიც. მე ამ ყველაფერს ვერ ვასრულებ, მაგრამ მე ვიზიარებ ქრისტიანობის მორალურ ღირებულებებს.
ოლღა ბაბლუანი
რომ მივიღო ის, რაც არასდროს მქონია, უნდა გავაკეთო ის, რაც არასდროს გამიკეთებია
ეს ნიშნავს, რომ რაღაც ახალი უნდა გავაკეთო, ახალი ნაბიჯები უნდა გადავდგა. სიახლე ყოველთვის ეწინააღმდეგება გადარჩენის მექანიზმს. რატომ ხო, გადარჩენის მექანიზმი არის მოდი გააკეთე ის რასაც აკეთებდი, იმიტომ, რომ ამან გადაგარჩინა, ამან მოგიყვანა დღევანდელობამდე, მე არ ვიცი რა იქნება ხვალ, ამიტომ მოდი აკეთე ის რასაც აკეთებდი.
ქსენოფონტე ვერ მიწვდა სოკრატეს
ქსენოფონტეო ამდაბლებდა სოკრატეს, რადგან თავად ვერ მისწვდა მას, ვერ ჩასწვდა, ვერ გაიგო. ხოლო პლატონი ადიდებდა სოკრატეს, რადგან პლატონმა თავად მოიცვა სოკრატე.
და აი როცა პატრიარქს ასე მიმართეს და ასეთი რამე გამოიხატა მის მიმართ, ზუსტად ეს ფორმულა არის იქ, რომ ქსენოფონტე ვერ მიწვდა სოკრატეს. პლატონი კი ადიდებდა, იმიტომ, რადგან დიდი რომ დაინახო თავად დიდზე დიდი უნდა იყოო, და დიდზე დიდიბა დიდის დანახვაა
წიგნამდე მანძილი არასდროს არ არის დიდი, თუ ოდნავი მოტივაცია მაინც არსებობს.
ვფიქრობ, რომ ნებისმიერი სკოლისთვის, ბავშვისთვის, მასწავლებლისთვის ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ ბავშვი ახლოს იყოს წიგნთან, ანუ - ბავშვი ახლოს იყოს ფიქრთან.
სკოლაში, პირველ ყოვლისა, ფიქრს უნდა ასწავლიდნენ. როგორც მხატვრული ლიტერატურა, ასევე ის ლიტერატურაც მნიშვნელოვანია, რომელიც გეხმარება, რომ ეს მხატვრული ლიტერატურა გაიგო
სიბნელეს არ შეუძლია მოიცვას სინათლე. მის თვისებებში არ არის. ბოროტის თვისებებში არ არის - აჯობოს სიკეთეს. მტრობის თვისებებში არ არის - აჯობოს სიყვარულს. შეიძლება შეავიწროვოს, შეიძლება დევნოს, მაგრამ, ვერ აჯობებს ვერასდროს, იმიტომ, რომ სიკეთის, სიყვარულის, სინათლის ძირი ღმერთშია, ხოლო ბოროტებას, მტრობას - პარაზიტული მყოფობა აქვს. ის რაღაცის ხარჯზე არსებობს, ის რაღაცა როგორც კი გაქრება, ეს ყველაფერი ქრება.
გიორგი გვასალიაეკლესია ვერ დამარცხდება
ეკლესიის თვისებაა, რომ იგი ვერ გაქრება, ვერ დამარცხდება. ეკლესია რომ აღარ იყოს, მაშინ სამყაროს არსებობას, ადამიანის არსებობას კითხვის ნიშანი ესმევა და მაშინ ღმერთის ყოვლადძლიერებას კითხვის ნიშანი ესმევა. ეს აბსოლუტურად გამორიცხულია.
ეკლესია შეიძლება იყოს დევნილი,
ეკლესია შეიძლება იყოს შეურაცხყოფილი,
ეკლესია შეიძლება იყოს მცირე,
ეკლესია შეიძლება იყოს კატაკომბაში,
მაგრამ, არასდროს - დამარცხებული.
თითოეული სიტყვა, რომელსაც ჩვენ ვიყენებთ სხვასთან საუბრისას, ახდენს გავლენას მასზე, ხოლო თითოეული სიტყვა, რომელსაც ჩვენ ვფიქრობთ, ახდენს გავლენას ჩვენზე!
თუ ჩვენ კარგ რამეს ვეუბნებით სხვას და ამით სიკეთეს ვუკეთებთ მას, ზუსტად იგივე კანონზომიერება მოქმედებს საკუთარ თავთან ფიქრებით საუბრის დროს.
ფიქრებით, ჩვენ შეგვიძლია გავაუბედუროთ ან გავაბედნიეროთ ჩვენი თავი, ისე, რომ გარეთ არაფერი ცვლილება არ იყოს
რაც უფრო უბრალოდ, მარტივი ენით ეტყვი ადამიანს (არა მარტო ბავშვს, არამედ დიდსაც), მით უკეთესი, მით უფრო კარგად გაიგებს.
წმ. იოანე ოქროპირს ერთმა ქალბატონმა უთხრა - თქვენი მჭევრმეტყველების ჭა ძალიან ღრმა არის და ჩვენი გონების თოკი ვერ წვდება და ისევ დაურწყულებელი ვრჩებითო - ამის შემდგომ იგი ყველანაირად ცდილობდა გაემარტივებინა ქადაგება და დღეს ყველამ კარგად ვიცით, როგორი ადვილად გასაგებია მისი ქადაგებები
გაბუტვა არის ძალადობა
გაბუტვა მაგალითად არის ძალადობა, ანუ მე რომ გაგებუტოთ თქვენ, აი არ გელაპარაკებით, არც გეჩხუბებით... თუ არის გრძნობითი დამოკიდებულება, რომ დაგსდევ და გეკითხები: რა გჭირს, რა ... ძალადობაა.
არის მთელი რიგი ფორმები ძალადობის , რომელსაც იურიულად ვერანაირ შეფასებას ვერ მისცემ, იმიტომ, რომ ადამიანი არაფერს არ აკეთებს.
დანაშაულის განცდის მუდმივად, ასე ვთქვათ, შეხსენება, ან გაჩენა მეორე ადამიანში, ძალადობა არ არის?!
დამპალი აღვირით ცხენის მართვა
ერთხელ მოძღვარმა ასეთი რამ მითხრა: მოძღვრისა და შვილის ურთიერთობა, იგივე მშობლისა და შვილის ურთიერთობა ასეთიაო: წარმოიდგინე, რომ მხედარი ხარ და ცხენზე ზიხარ, რომელსაც დამპალი აღვირით მართავ, შეიძლება გაწყდეს კიდეც. არც უნდა მიუშვა და არც ძალიან არ უნდა მოქაჩო, თორემ გაგიწყდება და სულ დაკარგავ.
ასეა შვილთან ურთიერთობაშიც. არ უნდა გაგიწყდეს, ფაქიზია, რბილია და ადვილად შეიძლება გაწყდეს. ამიტომ, უნდა აკონტროლო